In 1992 maakte het Scapino Ballet grote indruk met het stuk Kathleen. Geen zoetgevooisde klassieke klanken maar de heavy gitaarriffs en dreunende ritmes van de metalband Godflesh zweepten de dansers op. Op het toneel daagden mannen en vrouwen elkaar uit in een rauwe stadsjungle. Publiek en recensenten spraken van een mijlpaal in het ballet. 

Waarom gaat Kathleen na twintig jaar in reprise?

Choreograaf en artistiek directeur van het Scapino Ballet, Ed Wubbe (1957): ‘Ik wilde wel eens zien of het stuk overeind blijft en ook een nieuwe generatie aanspreekt. Het is interessant om vast te stellen of het nog de kracht en potentie heeft van toen.’

En?

‘Het past uitstekend bij deze tijd. Het is een rauw, zelfs agressief stuk over een groep jonge dansers in een desolate stad. Kathleen heeft een harde buitenkant, maar er schuilt liefde en tederheid onder de oppervlakte. Het is een ballet vol hoop, vitaliteit en romantiek. Over jongeren hoor je vaak: “Wat een zootje.” Maar dat is natuurlijk niet zo. Er is ook veel positiefs.

‘Ik heb het nauwelijks aangepast. Het stuk is voor 95 procent hetzelfde als toen. En dat terwijl ik altijd de neiging heb om van alles te vernieuwen. Ik heb me dit keer gelukkig ingehouden.’

Hoe kwam u bij de band Godflesh uit?

‘Ik zocht muziek die een motor kon zijn voor het stuk. Het is een basale en krachtige sound die tegen het industriële aan hangt. Tijdloos en universeel. De band is ook niet bekend bij het grote publiek. De muziek werkt nog steeds goed. Veel dans is vluchtig en tijdsgebonden. Als ik Michael Jackson had gebruikt, dan heeft het publiek daar allerlei associaties bij die zij in 1992 niet zouden gehad. Dat is nu niet het geval.

‘Ik wilde ook graag een ballet maken met live muziek van Godflesh. Dat kwam helaas niet van de grond. Ze waren niet zo communicatief.’

Wie is Kathleen?

‘Ik had nog geen titel voor het ballet en toen zag ik een foto die onze kostuumontwerpster in Dublin had genomen van een muur met graffiti. Je kon duidelijk de tekst lezen Kathleen has a big puntjepuntjepuntje (uit het decor blijkt het om het woord cunt te gaan, red.).

‘Toen had ik een titel en de backdrop voor het stuk. Daarnaast is het een stuk voor zes vrouwen en twaalf mannen. De vrouwen dragen allemaal dezelfde jurk, en zijn eigenlijk net één persoon: Kathleen.’

Er worden nog twee andere stukken gedanst.

‘Ja. Marco Goecke heeft het ballet Beautiful Freak gemaakt met muziek van jazzlegende Chet Baker, wiens leven eindigde toen hij uit een hotelraam viel in Amsterdam. Een mooi maar ook donker en extreem stuk waarin dansers als insecten over het podium bewegen. Baker zingt bijvoorbeeld het lied Every time we say goodbye, I die a little. Dat is een kernachtige omschrijving van de thematiek.

‘Om voor de pauze nog even een wat luchtiger intermezzo te hebben, wordt er nog een kort stuk van mij gedanst: Beeswing. Dat is een duet op twee cellosuites van Bach. Dat geeft even een andere kleur voordat

Kathleen wordt opgevoerd.’

Kathleen+

Scapino Ballet, 29 november, Leidse Schouwburg, € 23,- / 18