Gevoeligheid

Regelmatig lees ik iets in de krant waarvan ik denk: jongens toch, dat moet beter kunnen. Zo stuurde mijn hoogleraar laatst een e-mail. Naar mij, omdat ik een fout had gemaakt in mijn een-na-laatste column. Iets over dat ik discount rate en rente door elkaar had gehaald. Maar goed, terug naar andere journalisten, en vooral wat er fout gaat als ze van ingewikkelde wetenschap een kort krantberichtje maken.
Bijvoorbeeld: wat er schuilt achter de berichten ‘Klimaat is niet zo gevoelig voor CO2’ (Trouw, 25-11-11), en ‘Yet another in a long line of revelations showing the scientific fraud at the heart of the anti-global warming movement.’ (Investors Business Daily, 25-11-11)?
Science had een artikel gepubliceerd waarin werd gesteld dat de huidige klimaatmodellen de invloed van CO2 op het klimaat overschatten. Dit deden de auteurs door met een klimaatmodel de omstandigheden tijdens de laatste ijstijd na te bootsen. Omdat we weten hoe de wereld er toen uitzag en hoeveel CO2 er in de lucht zat, kun je berekenen hoe gevoelig het klimaat is voor CO2.
Gevoeligheid wordt hier trouwens gedefinieerd als ‘hoeveel warmer het wordt als de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer twee keer zo groot wordt als voor de industriële revolutie’. Het klimaatpanel van de Verenigde Naties (IPCC) in haar laatste rapport: waarschijnlijk 3.0 graden Celcius, maar in ieder geval ergens tussen de 2.0 en 4.5. De ijstijdstudie kwam uit op 2.3.
Dat ze in Amerika gelijk ‘climate fraud!’ beginnen te roepen is natuurlijk vooral triest/grappig, maar het is ook tamelijk voorbarig om te stellen dat het klimaat dus minder gevoelig is voor CO2 dan dat het IPCC heeft voorspeld. Het IPCC voorspelt immers helemaal niets, maar vat gewoon de staat van de wetenschap op dat moment samen. Het getal van 3.0 graden Celcius is gebaseerd op 13 klimaatmodellen, waarvan er drie ook al een sensitiviteit van 2.3 of lager gaven. Niets nieuws dus.
Bovendien verscheen er een week na de ijstijdstudie in Nature Geoscience een paper waarin men juist een sensitiviteit van 3.6 graden had gevonden. Daar hoorde je dan weer niemand over. Kan gebeuren natuurlijk. Misschien had het Science persbericht meer leuke plaatjes en kleurtjes. Maar de grootste gemiste kans vind ik het gebrek aan perspectief in de meeste media. Want wat betekent het in de praktijk als het klimaat inderdaad iets minder gevoelig is voor CO2?
Regeringsleiders hebben ooit afgesproken dat wij het acceptabel vinden dat de wereld maximaal 2.0 graden warmer wordt (want dan sterft bijvoorbeeld slechts 10-15 procent van de diersoorten uit, in plaats van 40 procent bij 3.0 graden). Om dat niveau te bereiken mogen wij als mensheid in totaal ongeveer een biljoen ton koolstof uitstoten. Met ons huidige tempo doen we daar nog 24 jaar over.
Mocht het klimaat echt minder gevoelig zijn, dan vertaalt dat zich in 500 gigaton koolstof die wij extra mogen verbranden voor we de 2.0-graden-limiet passeren, ofwel 11 jaar extra. Anderzijds zou een gevoeligheid van 3.6 graden betekenen dat we over 15 jaar al te laat zijn.
Dit soort papers heeft serieuze policy implications voor Leidse studenten. Immers, 35 jaar om onze CO2-uitstoot met 80 procent te verlagen is krap, maar wel haalbaar. Dan moeten we vandaag beginnen met minder vlees eten, bij onze huisbazen zeuren om dubbel glas, onze stufi voortaan laten storten bij de Triodos-bank en vooral nooit meer op de VVD stemmen.Maar als we echt nog maar 15 jaar hebben voordat we een kritieke grens overgaan, wordt het de komende paar honderdduizend jaar toch niets meer. Dan kunnen we net zo goed doen waar we echt in uitblinken: het op een zuipen zetten.

Benjamin Sprecher
promovendus bij het Centrum voor Milieuwetenschappen
Leiden

Deel dit bericht: